Sức Khỏe - Thông tin y học, Tư vấn sức khỏe, Bảo vệ sức khỏe

Bệnh đường hô hấp thường gặp nhất ở trẻ em. Mỗi năm, trẻ dưới 5 tuổi có thể mắc các bệnh đường hô hấp từ 5 đến 8 lần. Phần lớn bé sẽ tự khỏi nhưng khoảng một phần tư trường hợp bệnh sẽ diễn tiến thành viêm phổi.

Hô hấp là thiết yếu cho sự sống, vì vậy đường hô hấp là cửa ngõ rộng mở giúp nhiều mầm bệnh (virus, vi khuẩn) dễ dàng xâm nhập khi trẻ hít thở. Đường thở của trẻ ngắn và hẹp nên mầm bệnh dễ lây lan hơn. Ngoài ra, hệ miễn dịch của bé dưới 5 tuổi chưa hoàn chỉnh nên sức đề kháng, khả năng miễn dịch kém. Trẻ không đủ sức chống đỡ với sự tấn công của các mầm bệnh xâm nhập qua đường hô hấp. Mặt khác, do bé còn nhỏ, chưa có ý thức giữ vệ sinh, bảo vệ trước các nguy cơ lây nhiễm bệnh từ môi trường sống và người có bệnh nên càng dễ mắc bệnh.

So với các bệnh thông thường khác, bệnh đường hô hấp (như ho, sốt, cúm) có mức độ lây nhiễm cao, khó kiểm soát, thậm chí có thể gây dịch nguy hiểm đến sức khỏe cộng đồng. Những dấu hiệu ban đầu của bệnh viêm nhiễm đường hô hấp chỉ là ho có thể kèm theo sổ mũi, hắt hơi, sốt... Ở trường hợp nặng hơn, trẻ có biểu hiện khó thở rõ rệt hơn: thở nhanh, thở co lõm lồng ngực. Bé mắc bệnh có sức khỏe kém, cơ hội học hỏi và khả năng lĩnh hội kiến thức bị gián đoạn. Cha mẹ cũng tốn nhiều công sức, tiền bạc do phải dành nhiều thời gian để chăm sóc con.

Đặc biệt, trẻ dưới 5 tuổi khi mắc bệnh thường bị nặng, diễn biến khó lường. Nếu những bệnh lý này không được phát hiện, điều trị sớm và đúng sẽ xảy ra nhiều biến chứng nguy hiểm như: suy hô hấp cấp, viêm phổi, viêm tai, viêm màng não, áp-xe phổi, tràn khí, tràn dịch màng phổi... Trong đó, viêm phổi là một trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu ở trẻ dưới 5 tuổi. Theo báo cáo của UNICEF và Tổ chức Y tế Thế giới (2006), viêm phổi đã giết 2 triệu trẻ em mỗi năm, nhiều hơn tử vong của AIDS, sốt rét và sởi cộng lại. Ước tính, mỗi ngày khoảng 4.300 bé tử vong do viêm phổi trên toàn thế giới, nghĩa là cứ 20 giây lại có một trẻ chết.

Để phòng ngừa các chứng nhiễm khuẩn hô hấp nói trên, cha mẹ cần cho trẻ bú sữa mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu, tránh suy dinh dưỡng, chủng ngừa đủ, uống vitamin A. Ngoài ra, bạn cần bảo vệ trẻ khỏi các ảnh hưởng từ sự thay đổi của thời tiết. Bé nên được mặc quần áo mát mẻ khi trời nóng và giữ ấm khi trời lạnh; không để trẻ nằm gần quạt máy, trong phòng máy lạnh quá lâu, không cho đi chơi dưới trời mưa, trời nắng gắt hay ngoài trời quá khuya; tắm trẻ bằng nước ấm khi trời lạnh; giữ nhà cửa sạch sẽ, thông thoáng; không cho con tiếp xúc với người bệnh, nhất là bệnh về đường hô hấp; tránh để bé hít khói bếp, khói than, khói thuốc lá. Nếu trẻ bị ho, bị sổ mũi, bạn nên sớm đưa con đi khám bệnh để phát hiện sớm viêm phổi cũng như các biến chứng khác.

Song song đó, các bậc cha mẹ nên chú ý tăng cường miễn dịch tự nhiên cho trẻ thông qua dinh dưỡng. Ngoài việc bổ sung một số chất quen thuộc (như sắt, kẽm, DHA, omega 3...), nên thêm Betaglucan 1,3/1,6. Đây là một hỗn hợp sinh học polysaccharide (chất được cấu thành từ nhiều phân tử đường riêng lẻ liên kết với nhau), được tìm thấy trong men bánh mì, một số loại nấm, hạt ngũ cốc như: các yến mạch, đại mạch, tảo… Betaglucan 1,3/1,6 có khả năng giúp tăng cường hàng rào miễn dịch tự nhiên ở người. Sau khi được ăn, uống vào cơ thể qua đường tiêu hóa, chất này hấp thu qua ruột. Trong các cơ quan miễn dịch, nó liên kết với các bạch cầu trung tính giúp bạch cầu trung tính nhận diện nhanh, tiêu diệt mầm bệnh xâm nhập từ bên ngoài hiệu quả.

Kết quả nghiên cứu lâm sàng mới nhất của nhà khoa học Talbott công bố năm 2009 cho thấy tác dụng của Betaglucan 1,3/1,6 trong việc làm giảm một số triệu chứng nhiễm trùng đường hô hấp trên như: nghẹt mũi, sổ mũi, đau họng, ho... Vì vậy, từ năm 1983, Beta-Glucan đã được FDA G.R.A.S khuyên dùng trong khẩu phần dinh dưỡng cho người lớn và trẻ em trên một tuổi.

Thạc sĩ, Bác sĩ Trần Anh Tuấn
Trưởng khoa Hô hấp, bệnh viện Nhi đồng 1

Theo: dantri